Inaktywacje genow

Nieaktywne geny kręgowców i niektórych innych organizmów wykazują zazwyczaj pewien wzór metylacji DNA, tj. jego chemicznej modyfikacji przez enzym dodający grupę metylową do niektórych nukleotydów cytozynowych. Wyniki doświadczeń dowodzą, że pewne białka regulatorowe łączą się wybiórczo ze zmetylowanym DNA, czyniąc go niedostępnym dla podstawowego kompleksu transkrypcyj nego. Metylacja DNA prawdopodobnie utrwala inaktywację genów, nie jest zaś aktywnym czynnikiem wyciszającym ekspresję. Jeśli więc gen zostanie wyłączony przez jakiś inny czynnik, to metylacja DNA utrzyma go w stanie nieaktywnym. Na przykład DNA nieaktywnego chromosomu X u samic ssaków ulega metylacji tuż po kondensacji chromosomu w ciałko Barra. Po każdej replikacji DNA enzymy odpowiedzialne za metylację powielają pierwotny wzór metylacji; dzięki temu w obu komórkach potomnych te same regiony DNA pozostają nieaktywne. Ilość mRNA powstającego na matrycy jednego genu nie zawsze zaspokaja potrzeby komórki. Duże zapotrzebowanie na pewne produkty mogą jednak pokryć kodujące je geny, jeśli występują w chromosomie w wielu kopiach. Geny tego typu, kodujące produkty o podstawowym znaczeniu dla każdej komórki, mogą występować w wielu egzemplarzach zorganizowanych w leżące kolejno w chromosomie sekwencje genów powtarzających się tandemowo. Inne geny, niezbędne tylko niewielkiej grupie komórek, mogą w nich ulegać selektywnej replikacji w wyniku procesu zwanego amplifikacją genu.